Oil Markets Enter the Era of Chronic Crisis; Neither Collapse nor Calm

بازار نفت وارد عصرِ بحرانِ مزمن شد؛

نه فروپاشی، نه آرامش

به قلم: دکتر رضوانی

ترید به سبک TradePlus360

بازار نفت به‌تدریج وارد مرحله‌ای شده که دیگر با الگوهای کلاسیک جنگ و شوک انرژی قابل توضیح نیست. برخلاف دهه‌های گذشته، تنش میان ایران، هرمز و غرب دیگر به‌معنای انتظار خودکار برای نفت ۱۵۰ دلاری نیست. بازار جهانی اکنون وارد «عصر بحران مزمن» شده؛ دوره‌ای که در آن نه آرامش کامل وجود دارد و نه فروپاشی نهایی.

بر اساس نظرسنجی Bloomberg Intelligence از ۱۲۶ فعال بازار انرژی و مدیر سرمایه، اکثر معامله‌گران انتظار دارند نفت برنت طی ۱۲ ماه آینده در محدوده ۸۱ تا ۱۰۰ دلار باقی بماند. این یعنی بازار، جنگ ایران را نه یک انفجار ناگهانی در نظم انرژی جهان، بلکه یک اختلال فرسایشی و قابل‌مدیریت قیمت‌گذاری می‌کند.

مهم‌ترین نکته این گزارش، تغییر ذهنیت بازار نسبت به مفهوم «کمبود عرضه» است. برخلاف گذشته که حذف چند میلیون بشکه از بازار می‌توانست نفت را وارد فاز انفجاری کند، امروز معامله‌گران معتقدند افزایش قیمت انرژی، خود به نابودی تدریجی تقاضا منجر می‌شود. به بیان دیگر، بازار باور دارد که اقتصاد جهانی پیش از آنکه نفت کمیاب شود، مصرف خود را کاهش خواهد داد.

در این میان، تنگه هرمز همچنان مهم‌ترین گره روانی بازار باقی مانده است. گذرگاهی که روزانه حدود ۲۰ میلیون بشکه نفت از آن عبور می‌کند، اکنون وارد مرحله‌ای از محدودیت مزمن شده؛ نه بسته شده، نه آزاد. تقریباً نیمی از پاسخ‌دهندگان انتظار دارند جریان نفت از هرمز طی یک سال آینده تنها بین ۵۱ تا ۷۵ درصد حالت عادی باقی بماند.

اما نکته مهم‌تر اینجاست که حتی همین اختلال نیز دیگر برای بازار «آخرالزمان انرژی» محسوب نمی‌شود. صندوق‌های پوشش ریسک موقعیت‌های خرید خود را کاهش داده‌اند و اشتیاق سفته‌بازان برای شرط‌بندی روی جهش‌های بزرگ نفت به‌شدت افت کرده است. بازار دیگر به‌دنبال انفجار نیست؛ بلکه در حال قیمت‌گذاری روی یک بحران طولانی، فرسایشی و کنترل‌شده است.

از سوی دیگر، امید به افزایش تولید نفت آمریکا نیز نتوانسته اعتماد کامل بازار را جلب کند. اگرچه اداره اطلاعات انرژی آمریکا (EIA) پیش‌بینی کرده تولید نفت این کشور تا سال ۲۰۲۷ به رکورد ۱۴.۱ میلیون بشکه در روز برسد، اما بسیاری از فعالان بازار معتقدند شیل آمریکا دیگر توان نجات سریع بازار جهانی را ندارد.

جمع‌بندی نهایی بازار نفت امروز شاید در یک جمله خلاصه شود:

دنیا وارد دوره‌ای شده که در آن، بحران دیگر بازارها را شوکه نمی‌کند؛

بلکه آرام‌آرام فرسوده می‌کند.