Gold Faces a Structural Shock — Can LBMA Survive the Fight?

طلا در آستانه یک شوک ساختاری؛ آیا LBMA می‌تواند از بزرگ‌ترین بازار طلای جهان محافظت کند؟

به قلم دکتر رضوانی

ترید به سبک TradePlus360

بازار طلای لندن، بازاری با گردش حدود یک تریلیون دلار در هفته، اکنون با یک پرونده حقوقی مواجه شده که می‌تواند فراتر از یک دعوای قضایی ساده باشد و به یکی از مهم‌ترین زیرساخت‌های بازار جهانی طلا آسیب بزند.

نهاد قانون‌گذار بازار طلای لندن، یعنی London Bullion Market Association – LBMA، درگیر پرونده‌ای است که برخی افراد نزدیک به این نهاد نگران‌اند شکست در آن بتواند LBMA را تا مرز ورشکستگی پیش ببرد.

مسئله فقط بقای یک انجمن صنعتی نیست، بلکه موضوع به استانداردهایی مربوط می‌شود که بازار جهانی شمش طلا سال‌ها بر اساس آنها فعالیت کرده است.

ماجرا از کجا شروع شد؟

LBMA از سوی خانواده‌های دو مرد ۲۳ ساله که در سال ۲۰۱۹ در معدن طلای North Mara در تانزانیا کشته شدند، مورد شکایت قرار گرفته است.

قرار است محاکمه از روز چهارشنبه در دادگاه لندن آغاز شود.

وکلای خانواده‌ها استدلال می‌کنند که LBMA پس از گزارش‌هایی درباره خشونت ادعایی پلیس در این معدن، باید اقدامات شدیدتری انجام می‌داد.

از نگاه شاکیان، LBMA باید پالایشگاهی را که دارای اعتبار این نهاد بود و همچنان طلای این معدن را فرآوری می‌کرد، تعلیق می‌کرد یا دست‌کم تهدید به تعلیق اعتبار آن می‌کرد.

اما LBMA این ادعا را رد کرده و می‌گوید وظیفه قانونی مراقبتی که در این پرونده به آن نسبت داده شده، متوجه این نهاد نبوده است.

LBMA همچنین استدلال می‌کند که مسئولیت خشونت بر عهده افرادی است که مرتکب آن شده‌اند و این نهاد نه معادن را تأیید می‌کند و نه کنترل آنها را در اختیار دارد.

چرا این پرونده برای طلا مهم است؟

اینجا دقیقاً همان نقطه‌ای است که یک پرونده حقوقی می‌تواند به یک ریسک ساختاری برای بازار طلا تبدیل شود.

LBMA بر بازاری نظارت دارد که هر هفته حدود یک تریلیون دلار طلا در آن معامله می‌شود.

این نهاد همچنین Good Delivery List را مدیریت می‌کند، فهرستی که اعتبار پالایشگاه‌های طلا را مشخص می‌کند و فعالان بازار و بورس‌های معاملات آتی، از جمله CME Group، به آن اتکا دارند.

اعتبار Good Delivery فقط یک عنوان اداری نیست.

این استاندارد در واقع بخشی از زیرساختی است که امکان می‌دهد شمش‌های طلای مورد پذیرش بازار، از نظر کیفیت و استاندارد قابل معامله و تحویل باشند.

به همین دلیل، هرگونه اختلال در این سیستم می‌تواند هزینه و اصطکاک بیشتری را به فرآیندهای معامله، پالایش و تسویه طلا وارد کند.

نقطه آسیب‌پذیر LBMA

نکته قابل توجه این است که اندازه بازار تحت نظارت LBMA با توان مالی خود این نهاد قابل مقایسه نیست.

LBMA در پایان سال ۲۰۲۵ حدود ۱.۴ میلیون پوند ذخایر داشته است.

در صورت شکست در پرونده، این نهاد ممکن است حدود ۳ میلیون پوند از هزینه‌های حقوقی شاکیان را متحمل شود، آن هم پیش از محاسبه هرگونه خسارت احتمالی.

نکته مهم‌تر اینکه هیچ‌یک از بانک‌های بزرگ عضو LBMA الزام قانونی برای تأمین مالی یا پشتیبانی اضطراری از این نهاد ندارند.

افراد آشنا با دیدگاه‌های داخلی LBMA گفته‌اند که یک رأی سنگین و منفی می‌تواند این نهاد را با خطر ورشکستگی مواجه کند.

حتی گفته شده است که در داخل انجمن درباره ایجاد یک نهاد جانشین برای حفظ عملکردهای اصلی بازار گفت‌وگوهایی انجام شده، هرچند تاکنون هیچ اقدام رسمی برای ایجاد چنین نهادی صورت نگرفته است.

خطر واقعی کجاست؟

خطر اصلی الزاماً این نیست که فردا قیمت طلا سقوط کند یا بازار طلا متوقف شود.

حتی تأثیر فوری این پرونده بر قیمت طلا احتمالاً محدود خواهد بود.

ریسک بزرگ‌تر، اختلال در زیرساختی است که بازار جهانی شمش طلا بر پایه آن فعالیت می‌کند.

اگر فهرست Good Delivery دچار اختلال شود یا انتقال مسئولیت آن به یک نهاد جانشین به شکلی نامنظم انجام شود، ممکن است هزینه و پیچیدگی معاملات، پالایش و تسویه افزایش پیدا کند.

از طرف دیگر، اگر رأی دادگاه یک وظیفه مراقبتی گسترده برای LBMA تعریف کند، پالایشگاه‌ها ممکن است با الزامات و نظارت بسیار سخت‌گیرانه‌تری در زنجیره تأمین مواجه شوند.

حتی ممکن است LBMA برای جلوگیری از مواجه شدن با دعاوی مشابه، در اجرای استانداردهای تأمین مسئولانه طلا با محدودیت‌های جدی مواجه شود.

یک پرونده برای LBMA یا یک هشدار برای کل بازار فلزات؟

موضوع می‌تواند حتی فراتر از بازار طلا برود.

اگر دادگاه مسئولیت گسترده‌ای را برای نهادهای تعیین‌کننده استاندارد بازار تعریف کند، سایر نهادهای مشابه نیز ممکن است در آینده با دعاوی مشابه مواجه شوند.

London Metal Exchange نیز از جمله نهادهایی است که می‌تواند در چنین سناریویی در معرض توجه قرار گیرد.

به همین دلیل، این پرونده فقط درباره دو طرف یک دعوای حقوقی نیست.

این پرونده در حال آزمایش مرز مسئولیت نهادهایی است که استانداردهای بازارهای بزرگ جهانی را تعیین و اجرا می‌کنند.

بازار چه چیزی را زیر نظر دارد؟

بسیاری از فعالان صنعت همچنان انتظار دارند LBMA در این پرونده پیروز شود.

اما اگر نتیجه بر خلاف انتظار LBMA باشد، پیامدهای آن می‌تواند بسیار فراتر از پرداخت یک خسارت مالی باشد.

بازار باید ببیند Good Delivery List چگونه ادامه پیدا خواهد کرد، استانداردهای تأمین مسئولانه چگونه اجرا خواهند شد و در صورت تضعیف LBMA چه نهادی می‌تواند وظایف حیاتی آن را بر عهده بگیرد.

معامله‌گرانی که در کنفرانس سالانه LBMA گرد هم می‌آیند، روزهای ابتدایی این دادگاه را با دقت دنبال خواهند کرد.

چرا که این بار مسئله فقط قیمت طلا نیست.

مسئله این است که چه کسی استاندارد طلای قابل قبول برای بازار جهانی را تعیین می‌کند.

و شاید مهم‌ترین نکته برای معامله‌گر این باشد که بازار طلا تنها از قیمت روی چارت تشکیل نشده است.

پشت هر شمش، یک زنجیره اعتبار، پالایش، استاندارد، تسویه و اعتماد وجود دارد.

اگر یکی از حلقه‌های این زنجیره دچار اختلال شود، اثر آن ممکن است ابتدا در زیرساخت بازار دیده شود و بعد، خود را در قیمت نشان دهد.

بازار طلا شاید امروز با یک بحران قیمتی روبه‌رو نباشد، اما پرونده LBMA یک سؤال مهم را روی میز گذاشته است: اگر نهادی که استانداردهای بازار را تعیین می‌کند، خودش برای بقا بجنگد، چه کسی استاندارد طلا را حفظ خواهد کرد؟